Houtig erfgoed is levend erfgoed, het verwijst naar oude bomen, hagen, heggen, dreven en andere houtige structuren. In Beernem deden ze 20 jaar geleden een inventarisatie die ze nu wensen te actualiseren en verder aan te vullen. Uiteindelijke doel is het ontsluiten van de inventaris onroerend erfgoed.

De opdracht is drieledig

• Inventarisatie van de nieuwe elementen
• Actualisatie van de bestaande databank
• Ontsluiten van de data

1. Opmaak veldwerkfiche via de Field maps app op ArcGisOnline

Beernem laat zich bijstaan door vrijwiliggers om te inventariseren. Daarom werd gekozen deze op te zetten met een invulformulier via de fieldmaps app.

• De methode voor de opname op terrein werd duidelijk gedocumenteerd in een word document.
• Er kan gekozen worden voor het toevoegen van een element in de lijn-, punt- of vlakkenlaag:
  • Punten: solitaire bomen of opmerkelijke bomen die niet in lijnverband staan.
  • Lijnen: houtkanten, dreven, hagen en andere lijnvormige elementen.
  • Vlakken: groepen van elementen die niet in punten en/of lijnen te vatten zijn. Denk aan parken, kasteeltuinen, opmerkelijke bomengroepen, …
• Voor elk van deze types werd een invulformulier opgezet
• Bij de velden ligging, beheersvorm, functie en groepering werden domeinen toegevoegd waardoor men op het terrein enkel hoeft te kiezen uit dropdownlijstjes.
• De app biedt ook de mogelijkheid tot toevoegen van foto’s

2. Actualisatie bestaande databank

De databank die 20 jaar geleden werd opgemaakt, werd toegevoegd in de kaart. Zo kunnen recente foto’s toegevoegd worden of elementen verwijderd worden die niet meer aanwezig zijn.

3. Erfgoedwaarde toekennen

De mogelijkheid tot het toekennen van de erfgoedwaarde staat niet zichtbaar in de app, deze werd wel toegevoegd aan het project voor de bureaustudie. Bij deze stap zal de erfgoedwaarde toegekend worden op basis van de som van verschillende waarden:

• Architecturale, artistieke, culturele, historische, esthetische, industrieel-archeologische, technische, ruimtelijk structurerend, sociale waarde, stedenbouwkundige waarde,volkskundige waarde en wetenschappelijke waarde.

Quotering

Quotering wordt bepaald afhankelijk van erfgoedwaarde, leeftijd, toekomstpotentieel en landschappelijke impact.

• Erfgoedwaarden:
  • Score per erfgoedwaarde: zeer laag =1 / laag = 2 / matig = 3 / hoog = 4 / zeer hoog = 5
• Leeftijd:
  • jong (0 – 15j) = 0
  • volwassen (15-80j) = 1
  • oud (80+) = 2
  • zeer oud (veteraan) = 3
• Vitaliteit:
  • Laag = 1
  • Matig = 2
  • Hoog = 3
• Toekomstpotentieel:
  • Laag = 0
  • Matig = 1
  • Hoog = 2
• Landschappelijke impact:
  • Laag = 0
  • Matig = 1
  • Hoog = 2

Totaalscore van het item (alle punten opgeteld).

4. Ontsluiten in intern loket en via de inventaris onroerend erfgoed

Het doel is deze inventaris te laten opnemen in de inventaris onroerend erfgoed. Tevens wil men deze zaken consulteerbaar maken in een intern loket zodat deze info doorstroomt als advies bij toekennen van omgevingsvergunningen.

5. Raadplegen via andere toepassingen

De databank is boeiende materie voor verdere toepassingen:

• Dashboard met kaart waarop je cijfers kan hebben: zoveel erfgoedbomen, zoveel…

• Openbaar domein (aantal dreven, parken, erfgoedbomen, houtkanten,…)

• Onthardingskaart

• Hitteplan

Voor het bijstaan van deze opdracht kan tevens contact opgenomen worden met Arnout Zwaenepoel, expert natuur, bos, landschap en groen bij de WVI. Hij kan instaan voor de expertise rond het maken van afspraken bij inventarisatie van elementen of het toekennen van een erfgoedwaarde.

Zomerreeks: Arnout Zwaenepoel in zes vragen | Onroerend Erfgoed